İşsizler nedir?

İşsizlerin yaşadığı sorunları ve deneyimleri kayıt altına alan, İŞKUR gibi kamu kurumlarının işsizlik politika ve pratiklerini, özel şirketlerin işe alım süreçlerini inceleyen, tespit ettiği sorunlara çözüm önerileri sunmaya çalışan bir sosyal girişimdir. Amacı; işsizleri bir araya getirmek, sorunları inceleyip belgelemek ve çözümün bir parçası olmak.

Neden varız?

Türkiye'de işsizlik kritik boyutlara ulaşmış durumda. TÜİK göre geniş tanımlı işsizlik (atıl işgücü oranı) yüzde 27-32 bandında seyrediyor; gençler arasında ne eğitimde ne istihdamda olan (NEET) oranı ise yüzde 31-33'e varıyor. Ayrıca iş arama sürecinin kendisi de başlı başına bir güvencesizlik ve belirsizlik alanına dönüşmüş durumda.

Ne var ki işsizlik bireysel bir mesele gibi ele alındığında, onu yaratan ve sürdüren sistemsel nedenler göz ardı ediliyor; bu da işsizlerin üzerinde çaresizlik, yalnızlaşma ve umutsuzluk hissi bırakıyor. İŞKUR gibi işsizlik üzerine politika geliştiren kurumlar, işsizliğin etkilerini ve yapısal nedenlerini çözmekte yetersiz kalıyor. İşsizlik ekonomisinin LinkedIn ve Kariyer.net gibi aktörleri de işsizleri dezavantajlı bir konuma itiyor. İşsizlik gündeme geldiğinde ise yalnızca rakamlar üzerinden aktarılıyor; sistematik bir şekilde araştırılması ve incelenmesi arka planda kalıyor.

Bu ölçekteki işsizliğe ve iş arama sürecindeki güvencesizliğe rağmen işsizliği derinlemesine araştıran, işsizlerin seslerini taşıyan ve bir araya getiren bütünlüklü bir mekanizma yok. İşsizler birbirinden habersiz ve örgütsüz; deneyimleri sosyal medyanın akışında kaybolup gidiyor. İşsizler.org tam da bu boşluğu doldurmak için kuruldu.

İşsizler.org ne yapar?

İşsizler.org, bu sorunlara karşı çözümün; işsizliğin makroekonomik ve sistemsel nedenlerinin görünür kılınmasından, insani etkilerinin rakamlarla değil gerçek hayat hikâyeleriyle anlatılmasından, kamu politikalarının dönüşmesinden ve işsizlerle bir araya gelinmesinden geçtiğine inanır. Bu inancın ilk üçünü masada, sonuncusunu ise sahada hayata geçirmek için çaba gösterir.

Masada ne yapıyoruz?

• İşsizliği araştırıyoruz. İşsizlerin deneyimlerini belgeliyor, kamu kurumlarının istihdam politikalarını inceliyor, kariyer platformlarının işlevselliğini değerlendiriyor, makro ekonomik koşulların işsizlik üzerindeki etkisini analiz ediyoruz.
• Politika önerileri geliştiriyoruz. Bulgularımızdan hareketle işsizlik politikalarına yönelik somut ve uygulanabilir öneriler hazırlıyoruz.
• Paylaşıyoruz. Araştırma ve önerilerimizi raporlar, yayınlar ve podcast gibi farklı formatlarla kamuya, akademiye ve karar alıcılara ulaştırıyoruz.

Sahada ne yapıyoruz?

• İşsizleri bir araya getiriyoruz. Periyodik toplantılarla işsizleri buluşturuyor, deneyim paylaşımı için güvenli bir alan açıyor, seslerini duyuyoruz.
• Dinler ve görünür kılıyoruz. Birebir görüşmelerle gündemlerini dinliyor, görünmez kalan işsizlik deneyimini gün yüzüne çıkarıyoruz.
• Birlikte düşünüyoruz. Araştırmalarımızı işsizlerle birlikte yürütüyor, gündemimizi sahadan gelen seslerle belirliyoruz.

Nasıl bir işsizlik için çalışıyoruz?

İşsizliğin bireysel bir sorun değil, sistemsel bir mesele olarak görüldüğü; işsizlerin rakamlara indirgenmediği, deneyimlerinin ve haklarının görünür olduğu; iş arama sürecinin güvencesizlik ve yalnızlık üretmediği; işsizlerin kendileriyle ilgili politikaların pasif nesnesi değil, o politikaları biçimlendiren aktif özneleri olduğu bir işsizlik için çalışıyoruz.